· 7 min czytania
EAA i ustawa z 26 kwietnia 2024 r.: przewodnik po dostępności cyfrowej dla firm
Europejski Akt o Dostępności (EAA) to dyrektywa UE 2019/882, którą Polska wdrożyła ustawą z 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności. Od 28 czerwca 2025 r. wiele firm prywatnych musi udostępnić swoje strony, sklepy internetowe i aplikacje osobom z niepełnosprawnościami zgodnie ze standardem WCAG. Poniżej wyjaśniamy, kogo to dotyczy, jakie są konsekwencje i jak się przygotować.
Czym jest EAA i ustawa z 26 kwietnia 2024 r.
Europejski Akt o Dostępności (European Accessibility Act, EAA) to dyrektywa Unii Europejskiej 2019/882. Ujednolica ona wymagania dostępności produktów i usług na rynku wewnętrznym UE, tak aby mogły z nich korzystać osoby z różnymi niepełnosprawnościami.
Polska wdrożyła EAA ustawą z 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze. Ustawa przenosi obowiązki dyrektywy do polskiego porządku prawnego i wyznacza organy nadzoru rynku.
Kogo dotyczy obowiązek dostępności
Obowiązek obejmuje wskazane w ustawie produkty i usługi, między innymi handel elektroniczny, usługi bankowe dla konsumentów, e-booki oraz usługi łączności elektronicznej. Dla większości firm z sektora e-commerce kluczowe jest to, że dotyczy on publicznych stron i sklepów internetowych.
Mikroprzedsiębiorca świadczący usługi jest co do zasady zwolniony z obowiązków wynikających z EAA. Za mikroprzedsiębiorcę uznaje się podmiot zatrudniający mniej niż 10 osób, którego roczny obrót lub suma bilansowa nie przekracza 2 milionów euro. Zwolnienie dotyczy usług; dla produktów obowiązują odrębne zasady.
Od kiedy wymagania obowiązują
Wymagania dostępności z ustawy wdrażającej EAA obowiązują w Polsce od 28 czerwca 2025 r. Od tej daty produkty wprowadzane do obrotu oraz usługi świadczone konsumentom powinny spełniać wymagania dostępności cyfrowej.
Termin jest wspólny dla całej Unii Europejskiej, ponieważ wynika bezpośrednio z dyrektywy. Oznacza to, że firmy działające transgranicznie podlegają tym samym ramom czasowym w innych państwach członkowskich.
Co trzeba spełnić: WCAG 2.2 na poziomie AA
Punktem odniesienia dla dostępności stron internetowych jest standard WCAG 2.2 (Web Content Accessibility Guidelines) na poziomie AA, opracowany przez organizację W3C. To ten sam poziom, do którego odwołują się regulacje UE.
W praktyce oznacza to między innymi: odpowiedni kontrast tekstu, pełną obsługę interfejsu z klawiatury, teksty alternatywne dla obrazów, poprawną strukturę nagłówków, czytelne etykiety formularzy oraz komunikaty o błędach zrozumiałe dla technologii asystujących.
Kary i nadzór nad rynkiem
System nadzoru jest progresywny. W pierwszej kolejności organ wzywa podmiot do usunięcia barier i zapewnienia zgodności, a kara finansowa grozi dopiero za brak reakcji na wezwanie. Celem regulacji jest doprowadzenie do dostępności, a nie samo karanie.
Kara pieniężna może wynieść do dziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia, jednak nie więcej niż 10% obrotu z poprzedniego roku. Nadzór nad rynkiem sprawuje między innymi Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON).
Jak przygotować stronę lub sklep do zgodności
Dobrym pierwszym krokiem jest automatyczny skan dostępności, który wykrywa mierzalne bariery WCAG i porządkuje je według priorytetów. Skan wskazuje konkretne miejsca w kodzie, dzięki czemu zespół wie, od czego zacząć naprawy.
Kolejne kroki to plan napraw, wdrożenie poprawek oraz przygotowanie deklaracji dostępności, czyli publicznego dokumentu opisującego stan dostępności serwisu i sposób zgłaszania barier. Datowany raport z podjętych działań stanowi dowód należytej staranności.
Ograniczenia oceny automatycznej
Testy automatyczne są w stanie wykryć orientacyjnie 30-40% wymagań WCAG. Pozostałe kryteria, takie jak sens tekstu alternatywnego, logiczna kolejność obsługi klawiaturą czy testy z czytnikiem ekranu, wymagają oceny człowieka.
Z tego powodu skan automatyczny nie zastępuje audytu eksperckiego i nie jest certyfikatem ani gwarancją zgodności prawnej. Najlepsze efekty daje połączenie skanu, poprawek i weryfikacji manualnej.
Najczęstsze pytania
Czy ustawa z 26 kwietnia 2024 r. dotyczy mojego sklepu internetowego?
Handel elektroniczny jest jedną z usług objętych ustawą wdrażającą EAA, więc publiczne sklepy internetowe co do zasady podlegają wymaganiom dostępności od 28 czerwca 2025 r. Wyjątkiem jest mikroprzedsiębiorca świadczący usługi, czyli podmiot zatrudniający mniej niż 10 osób o obrocie lub sumie bilansowej do 2 milionów euro.
Jaka kara grozi za brak dostępności cyfrowej?
Nadzór jest progresywny: najpierw następuje wezwanie do usunięcia barier, a kara grozi dopiero za brak reakcji. Kara może wynieść do dziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia, jednak nie więcej niż 10% obrotu z poprzedniego roku.
Czy sam skan automatyczny wystarczy do zgodności z WCAG?
Nie. Testy automatyczne wykrywają orientacyjnie 30-40% wymagań WCAG i nie zastępują audytu eksperckiego. Wykrywają jednak najczęstsze, mierzalne bariery i wskazują priorytety, dlatego są dobrym pierwszym krokiem oraz dowodem należytej staranności.
Źródła
Ten materiał opiera się na źródłach pierwotnych: aktach prawnych, rekomendacjach W3C i dokumentacji silnika testów. Sprawdź je samodzielnie.
- [1] Ustawa z dnia 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze (Dz.U. 2024 poz. 731)Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej
- [2] Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/882 w sprawie wymogów dostępności produktów i usług (European Accessibility Act)EUR-Lex, Urząd Publikacji Unii Europejskiej
- [3] Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.2W3C (World Wide Web Consortium)
- [4] Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON)PFRON